GIST nedir?

Gastrointestinal stromal tümörler (GIST'ler), yumuşak doku sarkomaları adı verilen bir kanser grubuna girerler. Sarkomalar, bağ dokusunun gelişmesini sağlayan hücrelerden kaynaklanan (kas, yağ, sinir, kan damarları, kemik ve kıkırdak gibi) nadir tümörlerdir.

GIST'ler, özofagustan anüse kadar tüm sindirim sisteminin herhangi bir yerinde ortaya çıkabilirler. Sindirime katılan organlara destek sağlayan bağ dokusundan kaynaklanırlar. Özel olarak, GIST, GI sistemin otomatik hareketini düzenleyen ve İnterstisyel Cajal Hücreleri olarak adlandırılan kas benzeri sinir hücreleriyle ilişkilidir.

İstatistikler

Her ne kadar gerçek insidans henüz bir ölçüde net olmasa da, her yıl 5.000 ila 10.000 arasında kişide GIST geliştiği tahmin edilmektedir. Erkek ve kadınlar eşit oranda etkilenmektedir. GIST'ler sıklıkla 50 yaş ve daha üzeri kişilerde saptansa da, her yaş grubunda ortaya çıkabilmektedir. GIST, nörofibromatozis (NF1 hastalığı) öyküsü bulunan hastalarda daha sık oluşmaktadır.

Tüm GIST'lerin çoğu midede gelişirken, daha küçük bir oranı da ince barsaktan çıkmaktadır. GIST'lerin % 20'den azı özofagus, kolon ve rektumdan çıkmaktadır. Bazen GIST'ler sindirim sisteminin dışında, karın boşluğunda gelişmektedir.

Risk Faktörleri

GIST için en önemli risk faktörü nörofibromatozisin varlığıdır. Ek risk faktörleri, bir cilt hastalığı olan familial urticaria pigmentosa'yı içerebilir. Bazı aile üyelerinde GIST olsa da, familial GIST nadirdir.

Tarama

Ne yazık ki, GIST kontrolü yapabilmek için genel bir tarama testi yoktur. Bununla birlikte, tümör ne kadar erken saptanır ve tedavi edilirse sağkalım şansı o kadar artmaktadır. Bu nedenle, GIST belirti ya da semptomlarını fark eden kişiler bunu hemen doktorlarıyla görüşmelidirler.

Semptomlar

GIST'in erken evresinde bulunan kişilerde genellikle hastalığın herhangi bir semptomu bulunmamaktadır. Çoğu GIST'e, semptomlar geliştikten sonra tanı konmaktadır. Bu semptomlar şunları içerebilir:

• abdominal rahatsızlık ya da ağrı
• kusma
• dışkı ya da kusmada kan
• anemiye bağlı yorgunluk (düşük kan sayımı)

Bu semptomlar GIST'e ya da diğer daha az ciddi nedenlere bağlı olabilir. Bu semptomlara sahip bir kişi bunları doktoruyla tartışmalıdır.